مراسم معرفی برگزیدگان ششمین جایزهی ادبیات نمایشی ایران با تقدیر از محمود استاد محمد و ارایهی جایزه ویژه به نمایشنامه «سپنج شکنج و رنج» به این نمایشنامهنویس باسابقه، برگزار شد.
در مراسمی که شامگاه 6 آبانماه در تالار «هنر» برپا شد، محمد چرمشیر دیگر نمایشنامهنویس و استاد دانشگاه روی صحنه رفت و تندیس و لوح تقدیر محمود استاد محمد را به او اهداء کرد.
استاد محمد در شرایطی که بسیار متاثر شده بود و در حالی که اشک میریخت، گفت: به خدا به فکر خودم نیستم، دارم ازغصه میترکم اما نه برای خودم فقط به این فکر میکنم چرا کسانی متوجه نمیشوند تئاتر برای ما چقدر مهم است، چقدر برایش زحمت کشیده شده است.
نویسنده نمایشنامه «آسید کاظم» ادامه داد: اگر هر یک از نمایشنامهنویسان بزرگ ما در پاریس به دنیا آمده بودند او را روی سرشان میگذاشتند اما اینجا شرایط بهگونهی دیگری است.
این هنرمند باسابقه تئاتر با اظهار تاسف از گوشهگیر شدن برخی از هنرمندان این رشته خاطرنشان کرد: ما هنرمندانی مانند حسین کسبیان را فراموش کردیم، در حالی که او روزی در گروه هنر ملی بعد از عباس جوانمرد، مهمترین چهره تئاتر ما بود اما او را به عزلت وا داشتند. نزدیک بیست و پنج سال در همین دوره ما زندگی کرد اما کسی در خانهاش را نزد.
استاد محمد متذکر شد: نه برای خودم دلواپسی دارم و نه حسین کسبیان. برای کسانی دلنگرانم که امروز خانهنشین شده و از صحنه دورند، برای آنها است که نمیتوانم آرام بگیرم.
این هنرمند پس از اینکه تندیسش را از محمد چرمشیر گرفت، گفت: این را بسیار دوست میدارم از هرچه تا به حال گرفتهام، این تندیس را بیشتر دوست دارم.
محمد چرمشیر نیز هنگام اهدای تندیس محمود استاد محمد در سخنانی مطرح کرد: میخواهم چیزی بگویم که محمود را خوشحال کند. از جوانانی که امروز نمایشنامه مینویسند، دغدغه همیشگی استاد محمد و نگرانیاش از این است که صحنههای ما از نمایشنامهنویس خالی شود. اما به عنوان یک معلم تئاتر این اطمینان را میدهم که این عرصه خالی نیست.
وی ادامه داد: میتوانم ادعا کنم آنچه سالها به ما گفته میشد که بحران نمایشنامهنویسی داریم، خوشبختانه این مشکل حل شده و امروز با سری افراشته میگویم بحرانی به نام نمایشنامهنویسی نداریم. نمایشنامهنویسان جوان در راه هستند و ما میتوانیم با خیال راحت قلمهایمان را زمین بگذاریم و بدانیم نسل جدیدی میآید که عرصه نمایشنامهنویسی را پربارتر از همیشه میکند.
چرمشیر خطاب به استاد محمد گفت: برای همه مهربانیات و همه آنچه به ما یاد دادی ممنونم. ما سعی کردیم آنچه را از شما آموختیم به نسل جدید یاد بدهیم.
عطاءالله کوپال، پژوهشگر، استاد دانشگاه و دبیر ششمین جایزه انتخاب آثار برتر ادبیات نمایشی در سخنانی گفت: به جای خواندن پیام آمدهام تا چراغها را روشن کنم، گاه بازیگران، کارگردانها، طراحان نور و همه آمادهاند اما وقتی نمایشنامهنویس نباشد چراغهای تئاتر خاموشند.
وی اضافه کرد: وقتی گفتمان آغاز میشود یاد میگیریم یکدیگر را تحمل کنیم، سخنان همدیگر را بشنویم وبه هم احترام بگذاریم، این معنای دیالوگ است. تئاتر تعریف دیگری از آزادی است.
همچنین در این برنامه محمد امیریاراحمدی رئیس هیات مدیره کانون نمایشنامهنویسان ایران یادداشتی را درباره اهمیت نمایشنامهنویسی و مشکلات فعلی این رشته و نیز سوء مدیریتها درباره نمایشنامهنویسی ایران خواند.
سپس برگزیدگان بخشهای مختلف این جایزه معرفی شدند:
در بخش ناشر برگزیده حسن شاطریان مدیر مسئول نشر «بیدگل» تقدیر شد.
در بخش پژوهش، هیات داوران در زمینه پژوهشهای تالیفی انتخابی نداشت اما جایزه ترجمه پژوهش به رضا سرور به خاطر کتاب «با شکسپیرمعاصرما» اهداء شد.
نمایشنامههای ترجمه شده
در این بخش علی حاج ملاعلی به خاطر ترجمه نمایشنامه «عموسام من» از انتشارات بیدگل، سارا شهسوار حقیقی برای ترجمه نمایشنامه «پینوکیو» از انتشارات نیلا و آراز بارسقیان برای ترجمه نمایشنامه «چرخه کنتاکی» از نشر افراز تقدیر شدند.
جوایز این بخش توسط شهرام زرگر، طلایه رویایی و اکبر زنجانپور اهداء شد.
شهرام زرگر جای محمد رحمانیان را خالی کرد.
همچنین اکبر زنجانپور در سخنان کوتاهی گفت: خیلی خوشحالم که نمایشنامهنویسان با پایمردی راهشان را ادامه میدهند، بدون اینکه از جایی حمایت شوند ایستادهاند و خوب هم ایستادهاند.
وی همچنین هنگامی که صحنه را ترک میکرد، گفت: من باید روی صحنه بازی کنم اما حالا روی صحنه آمدهام تا جایزه بدهم.
ناشران برگزیده
در این بخش نصرالله قادری مدیر انتشارات نمایش تقدیر شد اما در مراسم حضور نداشت.
در بخش کار اولیها نیز نمایشنامه «دوران خوش بازنشستگی» نوشته کامران شهلایی جایزه گرفت. شهلایی که نویسندهای از کرمانشاه است از پروژه چهارفصل تئاتر ایران و ایوب آقاخانی و نیز محمد یعقوبی که در نگارش این نمایشنامه مشاورش بوده، تقدیر کرد.
همچنین بهزاد صدیقی نایب رئیس و سخنگوی هیات مدیره کانون نمایشنامهنویسان که برای اهدای جایزه این بخش روی صحنه آمده بود، جای نمایشنامهنویسان درگذشته مانند اکبر رادی، غلامحسین ساعدی، بیژن مفید، عباس نعلبندیان و ... گرامی داشت.
صدیقی اظهار امیدواری کرد: نویسندگانی که هستند سالها بپایند و سبز باشند.
او همچنین از نیما دهقانی که پیشنهاد اضافه شدن بخش کاراولیها را داده بود، تقدیر کرد.
به درخواست صدیقی فرامرز طالبی به نمایندگی از هیات داوران جایزه این بخش را ارائه کرد.
نمایشنامههای تالیفی
در این بخش سه جایزه بدون رتبهبندی اهداء شد.
مهدی میرباقری نویسنده نمایشنامه «آخرین حکایت فرهاد» از انتشارات نمایش، علی اصغری نویسنده «خشت خام خانه» از انتشارات نمایش و ایوب آقاخانی نویسنده نمایشنامه «منطقه صفر» از نشر افراز جوایزشان را از منصور خلج، حمیدرضا نعیمی و محمد یعقوبی گرفتند.
نعیمی به عنوان نماینده هیات داوران بیانیه این هیات را خواند:
همچنین ایوب آقاخانی بعد از گرفتن جایزهاش در سخنان کوتاهی گفت: یکی از خوشخاطرهترین نمایشنامههایم همین اثر بود ارزش معنوی این جایزه را به استادی تقدیم میکنم که محمود تئاتر ایران است؛ محمود استاد محمد.
در بخش پایانی برنامه بهزاد فراهانی، محمد امیریاراحمدی،عطاءالله کوپال و فریده فرجام جایزه ویژه این برنامه را اهداء کردند.
محمود استاد محمد برای دومینبار به روی صحنه آمد تا برای نوشتن نمایشنامه «سپنج رنج و شکنج» جایزه ویژه مسابقه ادبیات نمایشی را دریافت کنند.
بهزاد فراهانی هنگام ارائه این جایزه گفت: اگر پشت محمود کمی تا شده و اگر زانوانش توان ندارند، آثارش تاب ماندن دارند.
همچنین فریده فرجام یکی از قدیمیترین نمایشنامهنویسان زن ایران که سالها خارج از کشور زندگی کرده در سخنانی گفت: بعد از چهل و سه سال با محبت، احترام و قدردانی به ایران آمدهام، با احترام به مردمی که هشت سال جنگیدند و از این مملکت دفاع کردند، آمدهام از آنها یاد بگیرم و نمایشنامهنویسان جوان را بشناسم. هرگز به خودم اجازه نمیدهم در مقابل شما اظهارنظر کنم، فقط آمدهام بیاموزم.
این برنامه با حضور هنرمندانی همچون رضا بابک، عباس جهانگیریان، هرمز هدایت، ایرج راد، منصور خلج، مهین میهن، علیاصغر دشتی، زهرا صبری، حسن باستانی، محمد متوسلانی، هوشمند هنرکار، شهرام کرمی، احسان حاجیپور، آناهیتا غنیزاده و ... برگزار شد.
کارگردانی این برنامه برعهده حمید پورآذری و اجرای آن بر عهده کوروش سلیمانی بود.
در این برنامه کوروش سلیمانی قطعه کوتاهی از علی نصیریان را درباره اهمیت نمایشنامههای ایرانی خواند.
اجرای قطعهای موسیقی توسط گروه موسیقی «بمرانی» از دیگر بخشهای این برنامه بود.
هنگام تقدیر از محمود استاد محمد، کوروش سلیمانی قطعه کوتاهی از نمایشنامه «آسیدکاظم» را خواند و سپس تصاویری از کودکی تا جوانی محمود استاد محمد و همچنین تصاویری از بزرگداشت او که اسفندماه توسط کانون کارگردانها برگزار شده بود، پخش شد. این تصاویر با صدای بیژن مفید همراه بود. |